Du lịch Bắc Ninh: Kinh Bắc và vùng núi phía đông

Người quen với Bắc Ninh cũ nghĩ tới một vùng đồng bằng nhỏ, sát Hà Nội, dày đặc đình chùa và làng nghề. Người quen với Bắc Giang cũ nghĩ tới núi Yên Tử phía tây, hồ Cấm Sơn và những đồi vải Lục Ngạn. Từ 1/7/2025 hai vùng này thành một đơn vị hành chính, và từ 20/9/2026 đơn vị đó là thành phố Bắc Ninh, thành phố trực thuộc Trung ương thứ 9 của cả nước theo Nghị quyết 39/2026/QH16.

Với người đi du lịch, cách chia dễ dùng nhất vẫn là theo hai vùng cũ. Trên site này chúng tôi gọi là vùng Kinh Bắc (Bắc Ninh cũ) và vùng Bắc Giang cũ. Hai vùng khác nhau về đường đi, số ngày cần có và mùa đẹp.

Nửa ngày đến một ngày: vòng chùa và đền vùng Kinh Bắc

Đền Đô ở phường Từ Sơn thờ tám vị vua nhà Lý, cách Hà Nội chưa tới một giờ xe. Buổi chiều đi tiếp xuống phường Trí Quả (Thuận Thành cũ) thăm chùa Dâu và chùa Bút Tháp, rồi ghé làng tranh Đông Hồ bên sông Đuống. Đây là vòng mà phần lớn tour 1 ngày từ Hà Nội bán. Đền Đô · Chùa Dâu – Bút Tháp.

Một ngày: chùa Vĩnh Nghiêm và Tây Yên Tử

Đi sớm từ Hà Nội, sáng viếng chùa Vĩnh Nghiêm, nơi giữ kho mộc bản được UNESCO đưa vào danh mục Ký ức thế giới khu vực châu Á – Thái Bình Dương năm 2012, chiều lên Tây Yên Tử bằng cáp treo. Ngày về muộn, đường dài hơn vòng Kinh Bắc nhiều. Đọc trang Tây Yên Tử.

Hai ngày: Lục Ngạn và hồ Cấm Sơn

Hợp nhất vào mùa vải thiều, khoảng tháng 6–7. Ngoài mùa vải, đây là chuyến hồ và núi yên tĩnh, ít khách hơn hẳn vùng Kinh Bắc. Năm 2026 vải mất mùa, sản lượng chỉ khoảng một nửa năm 2025. Đọc trang Lục Ngạn.

• Dân ca Quan họ Bắc Ninh: di sản văn hoá phi vật thể đại diện của nhân loại, UNESCO ghi danh ngày 30/9/2009.
• Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ: UNESCO ghi danh ngày 9/12/2025 vào danh sách di sản cần bảo vệ khẩn cấp.
• Mộc bản chùa Vĩnh Nghiêm: Ký ức thế giới khu vực châu Á – Thái Bình Dương, tháng 5/2012.
• Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc: Di sản văn hoá thế giới ngày 12/7/2025, trải trên Quảng Ninh, Bắc Ninh và Hải Phòng.

Hội Lim là di sản văn hoá phi vật thể cấp quốc gia, không phải di sản UNESCO; thứ UNESCO ghi danh là Quan họ. Hội Gióng thuộc Hà Nội, không thuộc Bắc Ninh. Chi tiết ở trang văn hoá Bắc Ninh.